Artık gündemden düşmüş olsa da, COVID-19 hastalığıyla ilgili araştırmalar tüm dünyada sürüyor. Bazen etrafımızda hastalığı kapanları duyuyoruz fakat eskisi benzer biçimde bir salgın söz mevzusu değil. Sadece Hollandalı bir hasta için durum oldukca değişik.
72 yaşındaki Hollandalı hasta, tam 613 gündür COVID-19 hastalığıyla başa çıkmaya çalışıyor. Bu bugüne dek raporlanmış en uzun COVID-19 vakası. Hatta öyleki ki, hastalık insanın vücudunda yeni bir varyanta dönüşmüş bile. Hastanın daha ilkin bir tür lösemi geçirdiği ve bunun için kök hücre tedavisi görmüş olduğu, sadece arkasından lenf kanserine yakalandığı belirtiliyor. Lenf kanseri için kullandığı ilaçların da bağışıklık sistemini zayıflattığı ve bu yüzden COVID-19’a yakalandığı bildiriliyor.
2022 Şubat ayında hastalanan şahıs, monoklonal antikorlar ve steroidlerle tedavi edilmeye çalışılsa da, bu tedavilere yanıt vermemiş. Ek olarak COVID-19’a yakalanmadan ilkin hastanın birden oldukca kez COVID aşısı olduğu, sadece antikorların bu aşılara yanıt vermediği görülüyor.
Hasta, bu zamana dek birden oldukca kez hastaneye kaldırılmış. Sadece daha hemen hemen ilk tedavisinden 21 gün sonrasında virüsün mutasyona uğramış olduğu ortaya çıkmış.
DNA dizilimi meydana getirilen virüsün, “sotrovimab” adında olan ve hastalığın tedavisinde kullanılan bir ilaca karşı dayanıklılık geliştirdiği görülmüş. Şubat 2022 ve Eylül 2023 tarihleri içinde toplanan nazal örneklerin araştırılmasıyla da virüsün 50 değişik mutasyon geçirdiği, hatta bunlardan birinin de insan bağışıklık sistemini yoksayabildiği bir mutasyon olduğu bildiriliyor.
Ekim 2023’te yaşamını kaybeden hastanın aslolan ölüm sebebinin lenf kanseri olduğu da gelen bilgiler içinde.
COVID-19’un bu kadar uzun sürmesi düzgüsel mi?
Her ne kadar bu kadar uzun bir COVID-19 vakası görülmemiş olsa da, kısa sürede meydana getirilen araştırmalar, 100 enfeksiyondan üçünün 1 aydan fazla sürdüğünü gösteriyor.
Bu uzun soluklu enfeksiyonlarla ilgili sıkıntılı durum ise, vücutta kalan virüsün, kalmış olduğu süre süresince daha çok mutasyona uğruyor olması. Doğal bu mutasyonların bir kısmı da bağışıklık sisteminden kaçabileceği türde mutasyonlar olabiliyor. “Omicron” adında olan varyantın da bu şekilde bir mutasyon sonucu ortaya çıkmış olduğu, bilim adamlarının teorileri içinde bulunuyor.
Her ne kadar her mutasyonla karşımıza çıkan varyantlar, halk sağlığını büyük seviyede etkileyecek güçte olmasa da, bu uzun devam eden enfeksiyonlara karşı hastalara en iyi bakımın ve tedavinin gösterilmesi bir zorunluluk benzer biçimde görünüyor.
IFLScience’ın haberini Özgür Yıldız Türkçeleştirdi.