Frances Hodgson Burnett Kimdir, Hayatı ve Eserleri- Kitap Diyarı

Frances Hodgson Burnett Kimdir?

Frances Eliza Hodgson Burnett, 24 Kasım 1849’da İngiltere’nin Manchester kentinde, orta derslik bir demir tüccarının kızı olarak hayata merhaba dedi; çocukluğunda babasını kaybetmesiyle aile ekonomik olarak hızla yoksullaştı ve bu kırılma hem derslik farklarına hem de yoksulluk temasına duyarlılığını belirledi. 1865’te, hemen hemen erişkinlik dönemindeyken anası ve kardeşleriyle beraber daha iyi bir yaşam umuduyla ABD Birleşik Devletleri’ne, Tennessee bölgesine göç etti; burada hem kültürel bir uyum süreci yaşadı hem de ailenin geçimine katkı sağlamak için yazıyı bilgili olarak “geçim deposu”na dönüştürdü ve 1868’den itibaren dergilere tertipli öyküler satarak ustalaşmış bir yazar haline geldi. 1873’te tabip Swan Burnett ile evliliğe ilk adımını attı; bu evlilikten iki oğlu oldu ve 1870’lerin sonu ile 1880’lerin başlangıcında romanları ardı ardına yayımlandı: That Lass o’ Lowrie’s (1877) ile İngiliz işçi sınıfı yaşamını gerçekçi bir üslupla anlatarak dikkat çekti; Haworth’s (1879) ve başka erişkin romanlarıyla hem ABD hem İngiltere edebiyat çevrelerinde adını duyurdu, aynı dönemde tiyatro oyunları da kaleme aldı. Aslolan büyük çıkışını ise 1886’da piyasaya sürülen Little Lord Fauntleroy (Ufak Lord) ile yapmış oldu; kendi oğlundan esinlenen Cedric karakteri üstünden masalsı fakat derslik ve terbiye temalarını öne çıkaran bu çocuk romanı büyük satış başarısı kazanmıştır, sahne uyarlamalarıyla tüm Anglo-Sakson dünyasında moda haline geldi ve ona hem maddi özgürlük hem de internasyonal şöhret sağlamış oldu. 1890’da büyük oğlu Lionel’i tüberkülozdan kaybetmesi, hayatındaki en ağır kişisel kırılmalardan biri oldu; bu yitik onu uzun soluklu bir yas ve ruhsal çöküntüye sürükledi, sadece bununla beraber içe kapanma, doğaya yönelme, iyileşme ve tekrardan doğuş benzer biçimde temaların ilerideki eserlerine sızmasının da zeminini hazırladı. 1890’ların ortasında İngiltere’ye daha sık dönmeye başladı, Şehir’teki Great Maytham Hall’da geçirdiği yıllarda büyük bahçeler, bilhassa de bakımsız bir gül bahçesini tekrardan canlandırma deneyimi, ileride yazacağı The Secret Garden’ın (Gizli saklı Bahçe, 1911) direkt esin deposu oldu; bu yaratı, dikkatsizlik edilmiş evlatların ve “kilit altında kalmış” duyguların tabiat ve sevgi vasıtasıyla iyileşmesini anlatarak hem çocuk edebiyatında hem de ruhsal temalı metinlerde bir klasik haline geldi. Bu zamanda hususi hayatında da sarsıntılar yaşadı: 1898’de ilk eşi Swan Burnett’ten boşandı; 1900’de erkek oyuncu Stephen Townsend ile kısa devam eden bir evlilik yapmış oldu ve 1902’de ondan da ayrıldı; buna karşın yazmaktan asla vazgeçmedi ve hem yetişkinler hem çocuklar için üretmeye devam etti. 1905’te ABD vatandaşı oldu; yaşamını bundan sonrasında İngiltere ile ABD içinde gidip gelmiş olarak sürdürdü; A Little Princess (Ufak Prenses) ve The Secret Garden benzer biçimde eserleriyle “yetim yada yalnız çocuk” figürü üstünden empati, dayanıklılık, içsel soyluluk ve hayal gücünün iyileştirici enerjisini merkeze alan bir anlatı evreni kurdu; bu sayede hem Viktorya süreci sonrası İngiliz edebiyatıyla hem de Amerikan çocuk edebiyatıyla iz bırakan bir köprü yazar olarak konumlandı. 40’tan fazla roman, oyun ve sayısız öykü kaleme alan Burnett, yaşamının son yıllarını New York civarlarındaki Long Island’da geçirdi ve 29 Ekim 1924’te Plandome Manor’da hayata veda etti; ölümünden sonrasında da bilhassa Little Lord Fauntleroy, A Little Princess ve The Secret Garden’ın sayısız sahne, beyaz perde ve tv uyarlamasıyla kuşaklar süresince okunan, çocukluk deneyimini, derslik farklarını ve duygusal iyileşmeyi bir araya getiren, hem İngiliz hem Amerikan edebiyat kanonuna yerleşmiş bir klasik yazar olarak varlığını sürdürdü.

Frances Hodgson Burnett Eserleri

• Gizli Bahçe
• Ufak Lord
• Ufak Prenses
• İki Can Yoldaşı
• Yarının Şafağı
• Mavi Çiçek Ülkesi
• Yoksul Milyoner Evladı