Bilim adamları, tüylerle kaplı ve iki ayak üstünde yürüyen yeni bir dinozor türü keşfetti. Duonychus tsogtbaatari isminde olan bu dinozorun en dikkat çekici özelliği ise bir tek iki parmağa haiz olması ve her parmağının devasa, pençe benzeri bir tırnakla sona ermesi.
Fosilin inanılmaz derecede iyi korunmuş olması yardımıyla, tırnakların gerçekte iyi mi göründüğünü anlayabiliyoruz. Pençeleri kaplayan keratin kılıf hâlâ net bir halde fosilde duruyor ve kemiklerin daha da uzun, ürkütücü bir forma haiz bulunduğunu gösteriyor.
Pençeleri 30 santimetreye ulaşıyor
Bu etkisi altına alan fosil, 2012 senesinde Moğolistan’ın Gobi Çölü’nde bulunan Kretase Periyodu’ne ilişik bir tortul tabakada ortaya çıkarıldı. Araştırmalara nazaran, bu yeni tür ortalama 90 ila 95 milyon yıl ilkin yaşamış. Fosilden elde edilmiş kemikler çoğunlukla beden ve üst uzuvlara ilişik; bazı omurlar, kaburgalar, bir omuz kemiği ve bol miktarda kol ve el kemiği bulunuyor. Fakat en dikkat çeken kısmı? Doğal ki devasa pençeleri! Duonychus’un pençeleri tam 30 santimetre uzunluğunda—bu tırnaklar, adeta bir dinozor versiyonu Cardi B’ye aitmiş şeklinde duruyor.
Bu yeni bulgu, Duonychus’un therizinosaur grubuna ilişik bulunduğunu gösteriyor. Bu grup, çoğu zaman Asya ve Şimal ABD’da bulunan tüy kaplı, iki ayaklı dinozorlardan oluşuyor ve çoğunlukla üç parmaklı bireyleriyle biliniyor. Sadece Duonychus, bir tek iki parmağa haiz olan ilk therizinosaur olmasıyla büyük bir sürpriz yarattı. Japonya’daki Hokkaido Üniversitesi’nden paleontolog Yoshitsugu Kobayashi, “Bir çok theropod, üç işlevsel parmağını korudu, bu yüzden bir tanesinin üçüncü parmağını yitirmiş olması oldukça şaşırtıcı” diyor.
Bu devasa pençeler ne işe yarıyordu?
Dinozorun niçin bir tek iki parmağa haiz bulunduğunu tam olarak bilmiyoruz, sadece araştırmacılar bunun beslenme şekliyle ilgili olabileceğini düşünüyor. Pençelerin eğimli yapısı ve 90 derecelik hareket açısı, Duonychus’un bitkilere tutunarak kendine doğru çekmesine destek olmuş olabilir. Kısaca bu dinozor, muhtemelen bir tembel hayvan yada bukalemuna benzer şekilde yapraklı bitkileri tutup koparıyordu.
Araştırmacılar, dinozorların pençelerinin çoğu zaman belirli bir işlevi bulunduğunu belirtiyor. Therizinosaur’ların bir çok, pençelerini yiyecek toplamak için kullanıyordu, sadece bunlar bununla birlikte müdafa, bölge koruma, çiftleşme ritüelleri yada oyun amaçlı da işe yaramış olabilir.
En etkisi altına alan kısım ise bu fosilin, şimdiye kadar keşfedilen en büyük üç boyutlu dinozor pençelerinden biri olması. Kobayashi, “Keratin çoğu zaman fosilleşmez, şu sebeple kemiklerden oldukça daha süratli çürür. Fakat burada, hem tırnağın kemik kısmı hem de keratin kılıfı eksiksiz şekilde korunmuş durumda” diyor. Bu da bizlere, Duonychus’un gerçek hayatta ne kadar ürkütücü göründüğüne dair benzeri olmayan bir düşünce veriyor.
Science Alert‘in haberini Özgür Yıldız Türkçeleştirdi.